Dit is een simpele manier om gelukkiger te worden en minder stress te hebben

Ergens onderweg naar volwassenheid lijkt de tijd om te spelen te verdwijnen. We ruilen gekkigheid en verbeelding in voor ernst en drukte. Agenda’s vullen zich, verantwoordelijkheden stapelen zich op en spelen wordt iets voor kinderen.

Toch wijst steeds meer onderzoek uit dat volwassenen net zo goed baat hebben bij speelsheid als kinderen. Volwassenen die regelmatig speelse activiteiten ondernemen, gaan beter om met stress, ervaren meer positieve emoties en tonen meer veerkracht bij tegenslag. Ook rapporteren zij een hogere mate van tevredenheid met hun leven.

Onderzoek onder Nieuw-Zeelandse gezinnen laat bovendien zien dat het stimuleren van ongestructureerd spel niet alleen kinderen helpt, maar dat ook volwassenen er minder stress door ervaren en zich sterker verbonden voelen met hun gezin.

Spel in de volwassenheid ziet er anders uit dan in de kindertijd. Het draait minder om speelgoed of specifieke spelletjes en meer om de manier waarop we alledaagse ervaringen benaderen.

Volwassen spel kan fysiek, sociaal, creatief of fantasierijk zijn. Denk aan dansen in de woonkamer, improviseren tijdens het koken, muziek maken, grappen vertellen, verhalen verzinnen, puzzels oplossen of simpelweg iets doen puur om het plezier.

Wat een activiteit speels maakt, is niet de vorm maar de houding: nieuwsgierigheid, openheid en de bereidheid om mee te doen zonder vaststaand doel. Spel ontstaat juist buiten de sfeer van werk en verplichtingen.

Recent onderzoek wijst zelfs op een mogelijke neurobiologische link tussen speelsheid en cognitieve gezondheid bij ouderen. Spel biedt ruimte om te resetten: het helpt ons afstand nemen van prestatiedruk en ondersteunt zo stressregulatie en emotioneel evenwicht.

Daarnaast reiken de voordelen verder dan het individu. Speelse interacties bouwen gedeelde emotionele hulpbronnen op. Volwassenen die zich speels opstellen, blijken vaker emotioneel intelligent: ze herkennen en reguleren emoties beter en zijn empathischer en positiever in contact met anderen. Dat versterkt sociale verbondenheid en het gevoel ergens bij te horen.

Opvallend is ook dat spel leeftijdsgrenzen kan doorbreken. Wanneer volwassenen en kinderen samen spelen zelfs zonder familieband vervagen verschillen in leeftijd, rol en status. Wat overblijft is gedeeld plezier. Zulke intergenerationele speelmomenten kunnen relaties versterken en stereotypen verminderen.

Als spel belangrijk is gedurende het hele leven, moet ook onze leefomgeving dit ondersteunen. Toch zijn de meeste openbare ruimtes nog steeds primair op kinderen gericht als het om spelen gaat.

Stedelijk onderzoek laat zien dat speelse omgevingen voor volwassenen vaak subtiel zijn: extra grote traptreden, stapstenen, interactieve zitplekken of kronkelende paden die uitnodigen tot beweging en ontdekking. In sommige steden zijn zelfs muzikale schommels of andere speelse elementen geïntegreerd in de openbare ruimte.

Maar speelse infrastructuur voor volwassenen blijft de uitzondering. Net zo belangrijk zijn sociale normen. Wanneer speels gedrag als gênant of kinderachtig wordt gezien, verdwijnt het snel. Wordt het daarentegen zichtbaar en normaal, dan voelen meer mensen zich vrij om mee te doen.

Spel is lang beschouwd als iets dat thuishoort in de kindertijd. De wetenschap laat echter zien dat speelsheid een blijvende rol speelt in welzijn, verbondenheid en mentale gezondheid. Het herwaarderen van spel als legitiem onderdeel van het volwassen leven kan een sleutel zijn tot meer veerkracht en levenskwaliteit op elke leeftijd.

Bron: Science Alert