Wetenschapper over hoe het binnenin een tornado voelt: "Oorverdovend, allesoverheersend en angstaanjagend"

De meeste mensen vergelijken het geluid van een tornado met een voorbijrazende trein. Van dichtbij klopt dat beeld niet. Het is eerder alsof duizend straalmotoren tegelijk losgaan: oorverdovend, allesoverheersend en angstaanjagend. Dat vertelt een tornadowetenschapper, die als een van de weinigen een tornado van binnen heeft meegemaakt én het kan navertellen.

"Het klinkt als een scène uit een Hollywoodfilm, maar de werkelijkheid was allesbehalve spectaculair. Het was chaos, pure angst en vooral: geluk dat ik het overleefde", vertelt Perry Samson, atmosfeerwetenschapper aan de University of Michigan.

"Ik bestudeer tornado’s. Toch had ik nooit de intentie om er daadwerkelijk in terecht te komen. Die dag in het noordwesten van Kansas liep het anders. Samen met studenten onderzocht ik een zogenaamde supercel, een type onweersbui dat berucht is om het produceren van tornado’s. Het werd plotseling zo donker dat we midden op de dag onze koplampen moesten aanzetten. Toen vormde zich een tornado. En die kwam recht op ons af."

De oud-professor vervolgt: "De studenten in andere voertuigen konden ontsnappen. Mijn auto niet. Binnen enkele seconden werd ik opgeslokt door een muur van rondvliegend puin. Ik zag mijn eigen motorkap niet eens meer. Met nog maar één optie draaide ik de auto recht in de wind, in de hoop dat de luchtstroming ons op de grond zou houden. Het was een gok en achteraf gezien pure overlevingsdrang."

Binnen in een tornado gelden andere regels dan je denkt. De luchtdruk verandert razendsnel. Je oren ploppen niet, ze doen pijn, alsof je hoofd wordt samengeknepen. De wind is geen wind meer, maar voelt als een massief object dat tegen je aan slaat. Buiten werden snelheden van 240 kilometer per uur gemeten, binnenin waaide het waarschijnlijk nog veel harder.

En dan is er de duisternis. Geen helder oog van de storm, zoals in films, maar een kolkende massa van modder, hout, metaal en stof. "Puinstukken beukten tegen de voorruit. Takken, brokstukken, misschien zelfs delen van gebouwen. Het advies uit handboeken – zoek een greppel en ga plat liggen – was geen optie. Ik kreeg de autodeur simpelweg niet open. Dus bleef ik zitten. En wachtte."

Een tornado is het resultaat van een uiterst explosieve combinatie: warme, vochtige lucht aan de grond, droge lucht erboven, een instabiele atmosfeer en sterke windschering. Die laatste zorgt ervoor dat luchtlagen gaan 'rollen'. Wanneer die draaiing omhoog wordt getild, ontstaat een roterende kolom: de kiem van een tornado.

Daarboven helpt de straalstroom – een snelle luchtstroom op grote hoogte – om het systeem verder aan te jagen.

Het resultaat: een vernietigende wervelstorm met windsnelheden tot bijna 500 kilometer per uur.

Toen de tornado voorbij was, viel er een onnatuurlijke stilte. "Mijn auto zat vast in de modder, de antenne was verbogen en stro zat in elke kier geperst", vertelt de wetenschapper. Maar hij was allang blij dat hij het nog kon navertellen.

Bron: Science Alert