Ook Brazilië en andere BRICS-landen laten de dollar vallen

De financiële wereld is getuige van een opmerkelijke verschuiving. Drie van de grootste opkomende economieën ter wereld – China, India en Brazilië – hebben in oktober samen $28,8 miljard aan Amerikaanse staatsobligaties gedumpt. De Nederlandse bank ING waarschuwde dat de BRICS-landen "stilletjes de Amerikaanse obligatiemarkt verlaten."

Dit is geen incidentele beweging. Tussen oktober 2024 en oktober 2025 verkocht China voor $71,4 miljard aan Amerikaans schuldpapier, waardoor de Chinese positie daalde naar het laagste niveau sinds 2008. India verminderde zijn blootstelling met 21 procent – de scherpste jaarlijkse daling in vier jaar. Brazilië stootte $61 miljard af.

Terwijl de BRICS-landen de dollar de rug toekeren, kopen ze massaal goud. De gezamenlijke goudreserves van het blok overschrijden nu 6.000 ton. Rusland leidt met 2.336 ton, gevolgd door China (2.298 ton) en India (880 ton). Brazilië deed in september 2025 zijn eerste goudaankoop sinds 2021: 16 ton erbij.

De World Gold Council rapporteerde dat centrale banken in 2025 gezamenlijk 863 ton goud kochten – nog altijd historisch hoog, ondanks een lichte afkoeling ten opzichte van de recordjaren ervoor. Het aandeel van goud in de wereldwijde reserves nadert niveaus die sinds begin jaren negentig niet meer zijn gezien.

De motivatie is zowel economisch als geopolitiek. De Amerikaanse staatsschuld is opgelopen tot $38 biljoen, waarvan jaarlijks $1,7 biljoen aan rente moet worden betaald. Tegelijkertijd heeft het bevriezen van Russische dollarreserves na de invasie van Oekraïne andere landen doen beseffen dat dollarassets een politiek risico vormen.

Het aandeel van de dollar in de wereldwijde valutareserves daalde naar 56,92 procent in het derde kwartaal van 2025 – het laagste niveau in dertig jaar. JPMorgan Chase handhaaft een "bearish" vooruitzicht voor de dollar in 2026.

Dit is geen abrupte breuk, maar een structurele verschuiving. De BRICS-landen – inmiddels uitgebreid met onder meer Iran, Egypte en de VAE – vertegenwoordigen bijna de helft van de wereldbevolking en een groeiend deel van de mondiale economie. Hun keuze om dollarafhankelijkheid te verminderen, signaleert een nieuw tijdperk in de internationale financiën.

De dollar blijft voorlopig dominant, maar de vraag is niet langer óf de mondiale machtsverhoudingen verschuiven – alleen hoe snel.