Bij
griep grijpen veel mensen automatisch naar een pijnstiller. Maar kies je dan voor paracetamol, ibuprofen of
aspirine?
Ze lijken op elkaar, maar werken anders, hebben andere bijwerkingen en zijn niet voor iedereen even geschikt.
1. Paracetamol
Waarvoor?– Koorts– Hoofdpijn– Spierpijn en gewrichtspijn– Keelpijn (pijnstilling, niet de oorzaak)
Hoe werkt het?Paracetamol werkt vooral in de hersenen: het verlaagt koorts en vermindert pijnprikkels, maar heeft nauwelijks invloed op ontstekingen in het lichaam.
Voordelen
- Eerste keus bij griep en verkoudheid
- Veiligste optie bij juist gebruik
- Geschikt voor de meeste mensen, ook voor kinderen en zwangere vrouwen (in aanbevolen dosering)
Nadelen en risico’s
- Bij te hoge dosering schadelijk voor de lever
- Niet combineren met andere middelen waar ook paracetamol in zit (bijvoorbeeld sommige griepdrankjes)
- Bij ernstige leverziekte oppassen en altijd overleggen met een arts
Dosering volwassenen (algemeen advies)
- 500–1000 mg per keer
- Maximaal 4 keer per dag
- Maximaal 4000 mg per dagBij twijfel of andere aandoeningen: huisarts of apotheek raadplegen.
2. Ibuprofen
Waarvoor?– Pijn en koorts, zoals bij griep– Ontstekingspijn (bijvoorbeeld gewrichtsontsteking, spierblessures)
Hoe werkt het?Ibuprofen is een NSAID (ontstekingsremmende pijnstiller). Het remt prostaglandinen, stoffen die een rol spelen bij pijn, koorts en ontsteking. Daardoor werkt het naast pijnstillend en koortsverlagend ook ontstekingsremmend.
Voordelen
- Sterkere pijnstilling dan paracetamol bij sommige klachten
- Ontstekingsremmend effect, wat bij bepaalde aandoeningen (bijvoorbeeld gewrichtsontsteking) nuttig kan zijn
Nadelen en risico’s
- Kan maagklachten, maagzweren en maagbloedingen geven
- Kan de nieren belasten
- Kan de bloeddruk verhogen en is ongunstig bij hart- en vaatziekten
- Werkzaamheid van sommige bloeddruk- en plastabletten kan verminderen
- Niet geschikt voor iedereen
Extra voorzichtig of liever vermijden bij:
- Maag- of darmzweren, maagbloedingen in het verleden
- Nierziekten
- Hartfalen, hart- en vaatziekten
- Hoge bloeddruk die niet goed onder controle is
- Laatste trimester van de zwangerschap
- Ouderen (meer kans op bijwerkingen)
3. Aspirine (acetylsalicylzuur)
Waarvoor?In lage dosering (30–100 mg) vooral als bloedverdunner bij hart- en vaatziekten.In hogere dosering kan het pijn en koorts verlichten, maar daarvoor wordt het tegenwoordig minder gebruikt dan paracetamol of ibuprofen.
Hoe werkt het?Ook een NSAID: werkt pijnstillend, koortsverlagend en ontstekingsremmend. Daarnaast remt het de samenklontering van bloedplaatjes, waardoor het bloed minder snel stolt.
Voordelen
- In lage dosering effectief als bloedverdunner (op voorschrift van arts)
- Werkt tegen pijn en koorts, maar is niet meer de eerste keus daarbij
Nadelen en risico’s
- Verhoogd risico op maagklachten en maagbloedingen
- Verhoogd risico op bloedingen in het algemeen
- Niet geven aan kinderen onder de 18 jaar bij virusinfecties zoals griep of waterpokken, in verband met het zeldzame maar ernstige syndroom van Reye
- Niet geschikt voor mensen met een aspirine-allergie, bepaalde astma, of een verhoogde bloedingsneiging
4. Wat kies je bij griep?
Meest aanbevolen:
- Paracetamol is in Nederland de eerste keus bij griepklachten: effectief tegen pijn en koorts, en relatief veilig.
Wanneer eventueel ibuprofen?
- Als paracetamol (in juiste dosering) onvoldoende helpt en je geen risicofactoren hebt (zoals maag- of nierproblemen, hart- en vaatziekten of een hoge leeftijd).
- Neem het zo kort mogelijk en in de laagst werkzame dosering.
Aspirine bij griep?
- Voor volwassenen: in principe alleen als paracetamol en ibuprofen niet geschikt zijn en op advies van arts/apotheker.
- Voor kinderen en jongeren bij griepachtige klachten: vermijden.
5. Mag je ze combineren?
- Paracetamol + ibuprofenKan in sommige gevallen samen worden gebruikt, bijvoorbeeld bij zeer hevige pijn, maar alleen kortdurend en bij voorkeur in overleg met arts of apotheek.
- Paracetamol + aspirineWordt zelden geadviseerd; kans op meer bijwerkingen neemt toe.
- Ibuprofen + aspirineGeen goede combinatie zonder medisch advies, zeker niet als je aspirine als bloedverdunner gebruikt: ibuprofen kan het beschermende effect van aspirine verstoren.
6. Wanneer naar de dokter?
Neem contact op met een arts bij:
- Koorts langer dan 5 dagen of opnieuw koorts na een koortsvrije periode
- Ernstige benauwdheid, pijn op de borst of sufheid
- Weinig plassen, verwardheid of blauwe lippen/vingers
- Ernstige spierpijn, nekstijfheid of aanhoudende, hevige hoofdpijn
- Bestaande hart-, long-, nier- of afweerziekten én griepklachten
- Twijfel over veilig gebruik van pijnstillers (bijvoorbeeld bij zwangerschap, ouderdom, meerdere medicijnen)
Samenvattend
- Paracetamol: eerste keus bij griep, pijn en koorts; veilig bij juist gebruik.
- Ibuprofen: pijnstillend, koortsverlagend én ontstekingsremmend, maar met meer risico’s, vooral voor maag, nieren en hart.
- Aspirine: vooral als bloedverdunner; voor pijn en koorts niet meer de standaardkeus en ongeschikt voor kinderen met virusinfecties.
Dit artikel vervangt geen medisch advies. Bij twijfel, bestaande aandoeningen of gebruik van andere medicijnen: overleg altijd met huisarts of apotheker