Zelensky’s bereidheid om territoriale onderhandelingen met Poetin te voeren, luidt een nieuwe fase van de oorlog in: militair realisme, Europese zenuwen en een botte NAVO‑lijn uit Washington vallen nu samen.
Het uitgangspunt van Zelensky was: hij krijgt niks.
Het blijkt allebei niet goed haalbaar.
Drie mogelijke breuklijnen
Voor Oekraïne betekent praten over grondgebied een breuk met de eerdere belofte om “geen centimeter” op te geven, ingegeven door een uitgeput leger en slinkende steun uit de VS.
Poetin zal elke territoriale discussie aangrijpen om zijn bezettingen in Donetsk, Loehansk en rond Zaporizja te legitimeren, terwijl hij militair blijft drukken om betere voorwaarden af te dwingen.
Binnen Oekraïne dreigt een gevaarlijke binnenlandse scheidslijn: gezinnen die vrede willen tegen (enige) prijs tegenover frontsoldaten en vluchtelingen die elke “deal” zien als verraad aan de doden.
Europa tussen verantwoordelijkheid en angst
De EU is de facto hoofd‑sponsor van Kiev geworden en Europarlementariërs dringen aan op stevige veiligheidsgaranties, zodat Oekraïne geen haastige, onveilige vrede hoeft te accepteren.
Tegelijk vrezen EU‑regeringen een bevroren conflict dat stabiliteit ondermijnt én een snelle deal die Moskou beloont en andere autocraten uitnodigt om grenzen met geweld te herschrijven.
In diplomatieke taal klinkt nu een dubbele boodschap: steun voor onderhandelingen, maar “geen onderhandelingen over Europese veiligheid zonder Europa aan tafel”.
Trumps NAVO‑lijn: Europa moet het zelf doen
President Trump heeft al duidelijk gemaakt dat Europa niet langer automatisch kan rekenen op Amerikaanse veiligheidsgaranties en dringt aan op fors hogere Europese defensie‑uitgaven.
In de praktijk betekent zijn NAVO‑lijn: minder Amerikaanse wapens en troepen, meer druk op Europese NAVO‑landen om én Oekraïne te financieren én een post‑oorlogse veiligheidszone langs de oostflank op te bouwen.
Dat versterkt de asymmetrie aan de onderhandelingstafel: Moskou weet dat de tijd werkt tegen een aarzelend Europa dat militair wil opschalen, maar politiek verdeeld blijft.