Boeren verdienen gemiddeld €88.200 per jaar — en behoren opvallend vaak tot de rijkste Nederlanders

Een gemiddeld agrarisch huishouden heeft €88.200 per jaar te besteden. Dat is fors meer dan het Nederlandse gemiddelde. Tegelijk zit het vermogen van boeren vaak niet op de bank, maar vast in grond, stallen, machines en vee.

Boeren klagen geregeld dat ze nauwelijks iets overhouden, terwijl nieuwe cijfers laten zien dat agrarische huishoudens gemiddeld juist financieel sterk staan. In 2022 kwam hun gemiddeld besteedbaar inkomen uit op €88.200 per jaar. Een gemiddeld Nederlands huishouden moest het doen met €51.200.

Dat betekent niet dat elke melkveehouder, akkerbouwer of varkenshouder elk jaar comfortabel leeft. De opbrengsten kunnen per sector en per seizoen enorm verschillen. Maar als groep behoren boerenhuishoudens opvallend vaak tot de financieel welvarendste Nederlanders.

Het besteedbaar inkomen is wat een huishouden na belastingen en premies overhoudt. Bij agrarische huishoudens was dat in 2022 gemiddeld €88.200. Dat is bijna 72 procent hoger dan het gemiddelde van alle Nederlandse huishoudens.

Ook vergeleken met andere ondernemers doen boeren het goed. Huishoudens van zelfstandigen hadden gemiddeld €71.800 te besteden.

De inkomsten komen bovendien niet alleen van de boerderij. Van het totale inkomen van agrarische huishoudens komt gemiddeld 64 procent uit de onderneming zelf. Nog eens 27 procent bestaat uit loon uit werk in loondienst — bijvoorbeeld van een partner — en 9 procent uit uitkeringen of pensioen.vandaagenmorgen

Kijk je niet alleen naar inkomen, maar ook naar bezit, dan springen boeren er nog sterker uit. In 2022 behoorde 69 procent van de agrarische huishoudens tot de hoogste 20 procent van Nederland als inkomen en vermogen samen worden gewogen. Bij alle zelfstandigen was dat 37 procent.vandaagenmorgen

Dat hoge vermogen is niet vreemd. Een agrarisch bedrijf bezit vaak kostbare landbouwgrond, bedrijfsgebouwen, machines, installaties, vee en soms productierechten. Alleen al een boerenbedrijf met tientallen hectaren grond kan op papier miljoenen waard zijn.

Maar dat is iets anders dan een miljoenenrekening. Wie grond, een stal of machines verkoopt, kan doorgaans niet zonder gevolgen doorgaan met boeren. Bovendien staan er vaak flinke leningen, investeringen en lopende kosten tegenover die bezittingen.

CBS-cijfers over zelfstandigen laten zien dat het mediane bedrijfsvermogen in landbouw, bosbouw en visserij in 2024 €586.600 bedroeg. De mediaan betekent: de helft zit daarboven, de andere helft eronder. Bij zelfstandigen voor wie het ondernemerschap de belangrijkste inkomstenbron is, lag het mediane bedrijfsvermogen zelfs op €677.000.

Dat zijn bedrijfsvermogens en geen bedrag dat de boer vrij kan opnemen. De cijfers onderstrepen wel waarom veel agrarische huishoudens hoog eindigen in de welvaartsstatistieken: hun economische bezit is gemiddeld groot.

Slechts 0,7 procent van de agrarische huishoudens leefde in 2022 in armoede. Voor alle Nederlandse huishoudens lag dat aandeel op 4 procent. Langdurige armoede — drie jaar achter elkaar — kwam bij slechts 0,1 procent van de boerenhuishoudens voor.

De kanttekening is belangrijk: boeren kunnen financieel wel degelijk klem zitten door lage opbrengstprijzen, hoge rente of dure mest-, voer- en energiekosten. Een bedrijf met veel bezittingen kan tegelijk weinig liquiditeit hebben. Toch laten de cijfers zien dat de gemiddelde boer, gerekend over inkomen én vermogen, duidelijk niet tot de kwetsbaarste groep in Nederland behoort.