Meta (Facebook) begint aan zijn doodstrijd

De sociale media-reus Meta verliest voor het eerst gebruikers, stapelt miljarden schulden op en moet rechtbankzalen af voor verslavende productdesigns. Het lijkt het begin van een onvermijdelijk verval – en dat komt geen moment te vroeg

Er komt een moment waarop internetbedrijven de geur van de dood krijgen. Voor AOL was dat in 2003, toen gebruikers massaal overstapten op sneller internet. Voor Yahoo was het 2015, toen de mislukte overnamegolf eindigde in een noodverkoop aan Verizon. In Nederland was Hyves oppermachtig(op het hoogtepint met 10 miljoen gebruikers de grootste website van Nederland), tot het in korte tijd irrelevant werd. Voor Meta is dat moment nu aangebroken

Het concern dat Facebook, Instagram en WhatsApp beheert, zag in het eerste kwartaal van 2026 voor het eerst zijn dagelijkse gebruikersaantallen dalen: van 3,58 naar 3,56 miljard. Een kleine daling, zeker, maar het symboliseert een keerpunt. Meta beweert dat internetonderbrekingen in Iran en het WhatsApp-verbod in Rusland hieraan bijdragen, maar de realiteit is pijnlijker: steeds meer mensen keren het platform de rug toe.

Tegelijkertijd blijft oprichter Mark Zuckerberg geld verbranden op riskante investeringen. Na 80 miljard dollar in de mislukte Metaverse te hebben gestopt, kondigde hij een AI-offensief aan dat naar verwachting minimaal 115 miljard dollar extra gaat kosten. Om dit te financieren is Meta's langetermijnschuld verdubbeld tot 59 miljard dollar eind 2025. Ondertussen verhoogt het bedrijf de advertentiedruk op zijn platforms om inkomsten te verhogen – een klassieke kortetermijnstrategie die gebruikers verder wegdrijft.

Dan zijn er nog de rechtszaken. In maart verloor Meta een baanbrekende zaak in Californië waarin een jury oordeelde dat Instagram verslavend was ontworpen en de mentale gezondheid van een jong meisje had beschadigd. Meta moet nu 70 procent van 6 miljoen dollar schadevergoeding betalen. Een dag eerder veroordeelde een rechter in New Mexico het bedrijf tot 375 miljoen dollar boete voor misleidende veiligheidsbeweringen. Meer dan 100.000 vergelijkbare zaken wachten op behandeling.

Zoals bij AOL en Yahoo zal Meta niet plotseling verdwijnen. Het bedrijf blijft voorlopig advertentie-inkomsten genereren en kan zelfs winstgevend blijven door massaal te bezuinigen. Maar de fascinatie is weg, het vertrouwen verkruimeld. Een Facebook-account is voor tieners inmiddels even vergaan als een Yahoo-mailadres. Het enige verschil: Meta heeft deze ondergang volledig aan zichzelf te danken.De vraag is niet óf Meta zijn relevantie verliest, maar hoeveel maatschappelijke schade het bedrijf nog aanricht voordat het eindelijk verdwijnt.